Beatfreax dompelde zich van 10 tot en met 13 juli onder in een geheel nieuwe ervaring: het feestgedruis in Servie op het EXIT-festival in Novi-Sad. Lees en bekijk nu het volledige verslag!

Langs de oever van de Donau in Novi-Sad (een leuk stadje 100 kilometer ten noorden van Belgrado) ontstond in 1999 een protestmars tegen het bewind van dictator Slobodan Milosevic. Negen dagen werd er onafgebroken gefeest, gediscussieerd en films vertoond. Dit beviel de lokale bevolking zo goed dat het in het volgende jaar professioneel werd aangepakt. Voortaan zou het festival plaatsvinden aan de overkant van de rivier. Daar ligt het gigantische fort Petrovaradin, dat ooit dienst deed als verdediging tegen de Turkse overheersing.

Feesten in een fort, de gedachte eraan was al fabelachtig maar als je er eenmaal binnen rondloopt, overtreft het al je verwachtingen. Zonder twijfel zou op een dergelijke plek in Nederland nooit een festival gehouden kunnen worden. Gangen, grachten, tunnels, heuvels, velden en een gigantisch gaaf uitzicht. De historie spat van de locatie af en doet je festivalhart sneller kloppen.


Dag 1: Boze N.e.r.d, Sven de man en huppelen op de heuvel



Hollandse festivals zijn altijd leuk, maar er is natuurlijk meer om te ontdekken en na de Duitse en Spaanse festivals was het de beurt aan Zuid-Oost Europa. Sziget in Hongarije is het bekendste en oudste festival in Oost-Europa, maar heeft dance niet prominent op het programma staan. Dat is absoluut wel het geval op EXIT.

Het is broeierig weer donderdagavond op het terrein, het landklimaat in Servie laat zich gelden. Na een ietwat strenge, vage controle spoeden we ons naar de voorkant van de mainstage waar N.E.R.D op het punt staat te beginnen. Vlak voor 11 uur barst er een vuurwerk van jewelste los. Vreemd zo’n tijdstip, maar het is wel sfeerbevorderlijk. De menigte laat zich gelden en als de Amerikanen het podium betreden en hun show beginnen kan het niet meer stuk. Oost-Europeanen klimmen op elkaar, werken zich met het befaamde treintje een weg naar voren en gillen de longen uit hun lijf. Prettyboy Pharrel is echter niet zo in zijn nopjes. Hij gebaart druk naar de geluidsman dat er iets niet goed is en als die niet adequaat reageert, slaat hij tegen een tv-camera en gooit hij als een klein kind zijn microfoon achter de coulissen. Zijn maatjes Chad en Hugo staan er enkele minuten confuus bij en weten hem uiteindelijk te kalmeren, maar het optreden zakt steeds meer in.

Tijd voor een kleine verkenning van het terrein. Probleem is echter dat er bijna geen verlichting is in fort Petrovaradin. De aandacht wordt getrokken door een kleine stage in en greppel aan de hoofdweg. Even kijken wat daar speelt. Het blijkt de Elektrana stage te zijn, met de act MARGITAje/MRTVA. Heerlijke, doordachte electro met een ambient-inslag. Het is nog vroeg en niet erg druk, maar het Servische label Elektrana heeft wel kaas gegeten van marketing en pr, want het is dringen bij de shirtverkoop stand.

De Dance Arena is de op een na grootste stage, biedt plek aan 12.000 feestgangers en bevindt zich op de mooiste plek van het terrein. Tussen de heuvels, tunnels en gangen, bijna idyllisch. Op donderdag staan techno en house op het programma. Audion speelt een wat gezapige live-set, maar voert de boel in het laatste kwartier goed op naar de main act van vanavond: Sven Vath. Dat de Duitse technogod ook hier een heldenstatus geniet is vrijwel meteen duidelijk. De handkussen van Vath worden met veel enthousiasme ontvangen en met dromerige doch stevige platen krijgt hij het dolenthousiaste publiek (ja ook hier gaat het van voor tot achter en van links naar rechts he-le-maal los) mee in de techno-flow. Het geluid staat evenwel zo ontzettend hard (het lijkt wel of het dragen van oordopjes geen zin heeft) dat we het na een uur voor gezien houden en in de kleine Cockta stage belanden. Daar staan zo’n 30 man keihard te dansen op volle, fijnzinnige en spannende Drum & Bass, een stijl die in Oost-Europa erg populair is. Ook de aanwezigheid van zo’n 8.000 Engelsen Heftig huppelen op een heuvel valt niet mee merken we, dus na een uur houden we het voor gezien. Nog drie dagen te gaan dus een beetje energie sparen kan geen kwaad

Foto's dag 1.


Dag 2: wondering about en Garnier op de moeilijke tour



Zo’n tweede dag leent zich uitstekend om het terrein te verkennen, zeker als je voor de eerste keer op een festival bent. En helemaal als de locatie een oud fort is met maar liefst zeven(!) Lagen aan tunnels, allerlei interessante paden, heuvels en greppels. Naast de mainstage en een grote dance arena zijn er namelijk op EXIT nog talloze andere podia, 14 om precies te zijn. Van raggae tot hardrock, via cheesy house en wereldmuziek naar Drum & Bass en feestcafe achtige stages. We hebben het allemaal gezien. Veelal local heroes zijn er aan het draaien en niet alles is kwalitatief hoogstaand, maar de energie spat er vanaf en dat geeft net dat beetje extra. We krijgen er echt een festival-gevoel van.

Op EXIT zijn in totaal zo’n 40.000 mensen per dag aanwezig, waaronder zo’n 8.000 Engelsen. Die hebben Oost-Europa namelijk ontdekt als party-land en EXIT is er vorig jaar zelfs verkozen tot beste buitenlandse festival. De programmering is ook voor een aanzienlijk deel aangepast op de Engelse festivalgangers, die hun heil in Oost-Europa zochten omdat festivals als Glastonbury en Creamfields te duur werden en omdat ze razendsnel uitverkochten. Veel drum & bass dus en in Engeland populaire bands, zoals The Gossip. Die band heeft het publiek om acht uur gezellig mee met aanstekelijke songs van de mollige zangeres Beth Ditto.

Na wat heen-en-weer geloop over het terrein worden we weer naar het Elektrana podium toegetrokken. De beats zijn er heerlijk en om negen uur staat de lichtshow al vol aan. Twee jongemannen staan in een futuristische omgeving (in rooknevelen gehuld) hun electro ding te doen. Een snelle blik op het programmaboekje leert dat we hier staan te kijken naar Mika Elektronica en Silicon Science. Briljante namen en uiterst relaxte tunes maken ze.

De Dance Arena lonkt rond middernacht wanneer Soulwax hun live-show aan het opvoeren is. Een beetje veel van hetzelfde, maar daarom niet minder leuk. Zij spelen de area warm voor de volgende headliner, Laurent Garnier. Intussen is op het hoofdpodium Roni Size & Reprazent bezig met een verdienstelijk optreden. Een beetje gedateerd wellicht, maar veel oud en bekend werk doet het gewoon prima op een festival en het is inmiddels al twee uur dus de menigte moet in beweging blijven.

De eigenzinnige Garnier gaat in de Dance Arena op de moeilijke tour. Prachtige, sfeervolle platen legt hij op de draaitafels. Het doet aan als oldschool progressive met invloeden uit jazz en house. Het publiek staat echter stokstijf stil en niemand kan de prachtige opbouw waarderen. Af en toe horen we zelfs gefluit, maar de F-Com baas deert dat allemaal niets. Hij is bezig met een van zijn legendarische sets en een lichte opvoedcursus voor het publiek. Na precies een uur leidt hij de menigte de volgende fase van zijn set in met Crispy Bacon. Vanaf hier gaat het wederom alle kanten op (Rage against the machine, Nirvana en Prodigy) en lijkt het Servische publiek zich meer te kunnen identificeren met de muziek. Het is duidelijk dat de meesten komen om te knallen en niet gediend zijn van mooie opbouwmuziek.

De zon komt in Servie al op om kwart voor vijf en is door de kraakheldere hemel in al zijn hevigheid te zien vanaf de heuvels. Daar nestelen we ons, tussen wat andere liefhebbers, en met de heerlijke tunes van The Man with the Red face komt er langzaam een einde aan een vermoeiende en lange dag.

Foto's dag 2.


Dag 3: a day in the city, Pete Philly rocks en Kruder & Cheesy



Exit begint pas om zeven uur ’s avonds en gaat door tot in de vroege uurtjes. Dat is bewust gedaan omdat de temperatuur overdag doorgaans rond de 35 graden ligt. ’s Avonds koelt het af tot zo’n 20 graden. Een heerlijke temperatuur dus om ’s nachts over te terrein te dwalen. Overdag gaan we Novi-Sad in voor een broodje en een espresso. Het stadje ademt iets relaxed uit en de inwoners zijn er niet zo gejaagd en druk als in de grote stad Belgrado. De binnenstad heeft veel leuke terrasjes en er staan oude en nieuwe gebouwen door elkaar heen. In de binnenstad is weinig meer te merken van de burgeroorlog die het voormalig Joegoslavie zo heeft verscheurd.

Midden in de stad, op loopafstand van het fort, vinden we een mooi park. Honderden Exit-gangers zoeken hier hun heil om bij te komen, te zonnen en te chillen. En hoe kan dat beter dan met een heerlijke ijsco? Aan ijswinkeltjes geen gebrek en ze maken het ook nog allemaal zelf. Ideaal om je brakke zaterdag door te brengen

Het optreden van Balkan-held Gogol Bordello kijken we op de hotelkamer (EXIT wordt live uitgezonden op de lokale televisie) en eenmaal op het festival worden we overwhelmed door de immense drukte. Zaterdag blijkt een populaire dag voor de Serviers om een dagje naar EXIT te komen. Het gemiddelde salaris voor de Serv is 350 euro per maandag en een dagkaart kost 38 euro. Bier is er spotgoedkoop en in Servie hebben ze nog nooit gehoord van 33 cl. Er worden alleen halve liters aan de man gebracht. De prijs is zo’n 1,25 voor een blik of plastic glas. Tel uit je winst.

Om half 1 staat de Nederlandse band Pete Philly & Perquisite op de Fusion stage, de leukste en meest diverse stage van het festival. Hier worden lokale bands, wereldmuziek en experimentele bands geprogrammeerd. En Hollands glorie dus. De band heeft het zwaar doordat ze tegenover Manu Chao staan op de mainstage. Daardoor staan er slechts een handjevol mensen te kijken. Maar Pete en z’n maten laten zich daardoor niet uit het veld slaan en geeft een fantastische show weg die meer en meer mensen trekt. Na een uur staan er zeker 500 man te dansen en te swingen met hier en daar een verdwaalde Nederlander. Goed visitekaartje en na afloop wordt er zelfs een signeersessie gehouden. Ook in Oost-Europa is Pete Philly & Perquisite groot aan het worden.

Snel door naar de Dance Arena waar Kruder & Dorfmeister hun Summer Sessions set aan het opvoeren zijn. Onder aanvoering van twee mc’s probeert het duo de menigte in gang te krijgen, maar is het wel een duo? Een blik dichterbij leert dat alleen Peter Kruder onstage is en een dj-set verzorgt. Van alles komt er voorbij. Kazige top-40 popnummers (i’m perfect), een fantastische remix van get up, stand up en zwoele house. Maar het publiek is hier wederom niet van gediend en wil knallen. Dit tot ergernis van Kruder die een paar keer mismoedig met zijn hoofd schudt en vervolgens zichtbaar geiiriteerd het tempo opvoert. Voor de tweede keer wordt ernstig duidelijk dat het Servische/Engelse publiek enigszins muzikaal opgevoed dient te worden.

Dit wordt eens te meer duidelijk als om vijf uur de Zweedse dj Axwell het stokje overneemt. Hij laat er geen gras over groeien en gooit hit na hit op de draaitafels. Tijd voor wat drum & bass. In de happynovisad stage (lekker verborgen tussen twee heuvels in, qua sfeer vergelijkbaar met de Mono-stage op Free Your Mind) staat dj Gein te draaien en hij pompt straffe bassen door de speakers op de vroege morgen. We kijken nog even de zonsopgang vanaf de heuvel bij Axwell, maar als die The Age of Love draait zijn we er echt klaar mee. Als je een classics-set weggeeft, draai dan ook de goede nummers Het publiek vindt het evenwel fantastisch en gaat volledig uit hun kneiter in de felle ochtendzon.

Foto's dag 3.


Dag 4: the camping life, drunken Sex Pistol en EXIT-tips



De laatste dag is aangebroken en we komen laat op gang. Eerst brengen we een bezoek aan de camping, die aan de overkant van het festivalterrein ligt. Er kunnen 7.000 mensen bivakkeren en je betaalt 15 euro, ongeacht hoeveel dagen je verblijft. De Donau is op loopafstand en even verderop ligt een klein strandje met diverse barretjes. Er hebben een aantal heuse party-boats aangemeerd waar populaire house-deuntjes uit de speakers schallen.

Je kunt EXIT op twee manieren bereiken. De reguliere ingang waarmee je bij de mainstage uitkomt of de tweede ingang, die via een prachtig kronkelpaadje leidt naar het fort-gedeelte. Als je deze ingang neemt, kom je eerst door een 18e eeuws dorpje met een heel smal straatje die nog het meest doet denken aan carnaval. Overal biertenten, mensen in klederdracht, worstenbakkers op straat en spontane party’s. Het is hier vier dagen lang een dolle boel en de lokale economie wordt flink gespekt.

Op het terrein is de stemming wat timide. Drie dagen feesten begint z’n tol te eisen. De Dance Arena is om twaalf uur nog bijzonder rustig als Claude Von Stroke zijn minimal/house set afwerkt. Zonder veel inspiratie net als veel mensen in het publiek. De dagjesmensen pik je er zo uit, die springen en joelen zich suf. We maken ons (net als bijna iedereen) op voor de slotact van EXIT, de legendarische Sex Pistols. De grondleggers van de punk hebben helaas iets te diep in het glaasje gekeken en geven een beschamend optreden. Zanger Johnny Rotten (gekleed in een belachelijk mega-oversized wit hemd) is telkens te laat met zingen en de drummer kan het allemaal niet bijbenen. Enigszins teleurgesteld, maar overall met een zeer voldaan gevoel verlaten we EXIT en pakken voor de laatste keer de taxi naar het hotel (vergeet niet een fixed prijs af te spreken, een ritje kost niet meer dan 3 euro). Daar zien we integraal nog de dj-set van Ben Watt die ook probeert het EXIT-publiek wat bij te brengen met mooie, gelaagde samples en een rustige opbouw van progressive tunes. Maar helaas, de vliegende camera registreert feilloos een stilstaande menigte…

EXIT-festival is een heerlijke afwisseling in je festivalzomer. Het is een combinatie van het Duitse festival SonneMondSterne en het Spaanse Sonar. Heerlijk weer, een strand op loopafstand, toch in de stad en een locatie om van te smullen. Veel Nederlanders tref je er nog niet aan, terwijl Servie toch goed te bereiken is. Een goedkope vlucht naar Boedapest en een 4 uur durende treinreis naar Novi-Sad kan qua prijs en comfort makkelijk concurreren met een 10 uur durende busreis naar Oost-Duitsland en zeker met een retourtje Barcelona. Een kaartje voor 4 dagen kost 87 euro in de vvk en afzonderlijke dagen 35 euro. Eten doe je voor maximaal 3 euro en zoals eerder gezegd kost een halve liter bier 1,25.

Het leuke van een nieuw festival ontdekken is het verkennen van het terrein. Daarmee zit je bij Exit wel goed. Je komt ogen te kort en het is mogelijk om elke dag weer op een ander leuk podium te belanden.


Foto's dag 4.


Tips & trucs voor EXIT-gangers

• Draag oordopjes. Het geluid staat op Oost-Europees niveau. Degenen die er wel eens zijn geweest om te feesten, begrijpen wat ik bedoel. Soms heb je het idee dat je doppen niet werken, zo hard staat het.


• De lokale bevolking draagt mondkapjes tegen het stof. Na vier dagen is er bijna geen gras meer te bekennen en komt het stof letterlijk en figuurlijk je neus uit. Bij de lokale apotheker kun je ze kopen in pakjes van 5 of 10.


• In die zomerse temperaturen is het natuurlijk erg aantrekkelijk om op slippers te lopen. Het fort heeft echter zoveel heuvels en onbegaanbare paden dat het geen aanrader is.


• De ondergaande zon is erg goed te aanschouwen vanaf het Vip-terras, dat natuurlijk alleen weer voor mensen met passen toegankelijk is. Wij hebben in vier dagen tijd misschien 1 keer onze pers-passen moeten laten zien, dus het loont de moeite om het te proberen. Er zaten in ieder geval genoeg mensen zonder pas.


• De security is verder overigens bijzonder streng en star. Een gesprek of discussie met een medewerker is nauwelijks mogelijk. Ze voelen zich erg machtig met een hesje aan en een order is een order. Het beste is om meteen naar de baas te vragen.


• Als je drugs wilt gebruiken, wees dan extra op je hoede. Op EXIT loopt politie in burger rond en als je gepakt wordt met wiet of hasj, dan mag je sowieso twee dagen brommen. Om over harddrugs nog maar te zwijgen.

Tekst: Robbert Weij
Foto's: Brechtje Everhartz

Met dank aan Europe Destination Marketing.

More info: www.exitfest.org

(source: Beatfreax.com)